homeLuxor WebshopLuxor Episodes in mediaFotos Reunion Night 2010historierock legendssoul legendsr&b legendsroots legendsafrican nightsLuxor Livedrum&jazz legendslive from the 60'sdance nightssaturday night clubLuxor Fightnightluxor recordingsluxor live radioterras theater tilburgstone island greecespecialsreactiesperforming live on stagefilmpjespersfotosLINKSCONTACT
|
'Don't Look Back' was altijd een lijfspreuk, toch blij dat het er eens van gekomen is... Jan Damen - februari 2005
In 1982 ontwikkelt Jan Damen met styliste Gerda De Kruis het plan voor een modern cultureel centrum in het Luxor Theater in Arnhem. In 1984 wordt het pand aangekocht en op basis van ontwerpen van architect Douwe Reitsma verbouwd tot podiumzaal voor tal van modern-culturele evenementen: popconcerten, theater, toneel, modeshows, klassieke muziek, radio- en TV-programma's, sportsevents, dance-nights. In enkele jaren groeit Luxor uit tot een toonaangevend, trendsettend cultureel centrum, met bezoekers uit het hele land. In de loop der jaren worden circa 1500 evenementen georganiseerd en weten zo'n 3 miljoen bezoekers het Luxor Theater te vinden. In de landelijke polls scoort Luxor bij de beste 5 podia van Nederland, de beste 6 dance-clubs en zelfs de nummer 1 R&B-club van Nederland!
Styling Gerda De Kruis ~~~~~~~~~Management Jan Damen
" Het Luxor Theater wordt aan het begin van de vorige eeuw gebouwd door de Belgische architect Diehl en is in Arnhem het eerste luxueuse bioscooptheater. Een prachtig verlicht boogplafond, gouden kolommen en ornamentale fries vormen het decor van de zaal, met voor het filmdoek de orkestbak. In het pand veel marmer, koper, wanddecoraties en muurschilderingen. Op de etage is de Luxor Tearoom gevestigd, waar men met uitzicht over het Willemsplein kan verpozen en van het entertainment genieten. In de loop van de decennia is er veel veranderd in het pand, in de jaren '60 heerst er een moderniseringsdrang die veel van het oorspronkelijke karakter heeft aangetast. In de jaren '70 komt het klad in het bioscoopbezoek en door de economische gevolgen hiervan wordt er in de periode van 1970 tot 1985 nauwelijks meer aan onderhoud gedaan. Begin jaren '80 staat het theater op de slooplijst, plannen zijn reeds uitgewerkt voor woonflats en kantoren.
In 1984 lukt het om het pand aan te kopen en te verbouwen tot een modern cultureel centrum. Voortuitlopend op de financiering van de verbouwing, waarvoor een lening met hoofdelijke aansprakelijkheid wordt verstrekt, wordt in mei 1984 gestart met een ontbijtcafe in de hal van het theater. Om 06.00 uur gaat de deur open voor engels, frans en hollands ontbijt en de perfecte cappuchino. Eind '84 kan de verbouwing van de zaal en het dak beginnen, een enorme klus met een zeer krap budget - de totale investering bedraagt zo'n anderhalf miljoen gulden - onder de bezielende leiding van de Arnhemse architect Douwe Reitsma. Inmiddels loopt het ontbijtcafe in de hal goed, maar als bij de sloopwerkzaamheden van de oude riet-met-kalk plafonds, de kalk tussen de broodjes terecht komt en de tanden beginnen te knarsen, wordt besloten het ontbijtcafe te sluiten. In november van 1985 is het grote moment aangebroken: de zaal van Luxor is klaar en met een groot openingsfeest wordt het modern cultureel centrum Luxor Theater officieel geopend..."
Jan Damen: " Begin jaren 80 is er, na het wegvallen van de Stokvishal, een grote behoefte aan een popcentrum in Arnhem. Nadat ons plan voor een popcentrum in de Tuinzaal van Musis Sacrum in 1981 strandde op geharrewar van de Arnhemse popjongens, ben ik op zoek gegaan naar een geschikt pand voor popconcerten. Uiteindelijk komt Luxor in beeld, weliswaar een kleinschalig centrum maar op een goede locatie en met uitstraling. Aanvankelijk ziet niemand in de stad iets in een verbouwde bioscoop als popzaal, maar al gauw wordt duidelijk dat er in de regio veel belangstelling is. De formule van Luxor, voor die tijd nieuw in Nederland, zie ik in de club " 69 Deanstreet" in London, waar op zes dagen in de week op verschillende doelgroepen wordt geprogrammeerd: een avond rockconcerten, een avond soul, een avond reggae, een avond new wave etc. Zo start Luxor in de beginperiode dan ook: zes dagen (nachten) in de week een brede, horizontale programmering. Uiteindelijk leidt deze opzet tot de brede zeer gevarieerde doelgroepen, die Luxor tot een succes maken".
" Al gauw is duidelijk, dat Luxor de horeca-omzetten nodig heeft om de programma's te kunnen bekostigen. Subsidies krijgen we niet, dus we zijn aangewezen op de entree-gelden en baromzet. Met een dagvergunning moeten we sluiten op het moment dat het publiek juist gaat bestellen, dus die omzetten gaan naar de Korenmarkt en omgeving. We nemen het dus niet zo nauw met de sluitingstijden en vragen een nachtvergunning aan. Helaas zijn er al tien wachtenden voor ons, aldus de gemeente Arnhem, dus voorlopig geen kans. Er zit niets anders op dan de sluitingstijden te trotseren... zo gebeurt het dat tot drie keer toe de volle zaal ontruimd moet worden op last van de politie, die telkens met dubbele rijen GBO en ME'ers moet uitrukken, wat door het publiek niet in dank wordt afgenomen... Mede door toedoen van toenmalig wethouder Martin van Meurs wordt in april 1986 de nachtvergunning verstrekt aan Luxor, vanwege het bijzondere karakter van het centrum en de toegevoegde waarde voor het uitgaansleven..."
" Die beginjaren hebben we veel geexperimenteerd met verschillende culturele programma's op het gebied van theater, toneel, cabaret en zelfs filmavonden met de nog intacte grootbeeld 35mm filmprojector. Zo ook met verschillende muziekstromingen: actuele popconcerten, jazz, bigbands, soulavonden, reggaenights, klassieke concerten etc. Voor veel van deze publieksgroepen is de openingstijd van Luxor - met een nachtvergunning mogen de deuren niet eerder dan om tien uur open - een grote belemmering. Dit publiek is gewend om naar een concert te gaan dat om acht uur begint, terwijl in Luxor nooit voor half elf, soms elf uur kan worden gestart. Hierdoor heeft Luxor veel van zijn mogelijkheden in de loop van de jaren verloren zien gaan. Het sluitingstijdenbeleid is daarmee van grote invloed op de ontwikkeling van Luxor in het nachtsegment van het uitgaansleven. Noodgedwongen is de brede opzet van doelgroepen gericht op dit nachtsegment, hoewel er toch -dankzij speciale ontheffingen- ook veel dagprogramma's worden opgezet. Ook de ontdekking van de 'afterparty' is een creatieve manier om met de sluitingstijden om te gaan: om vijf uur sluit Luxor officieel, met een 24-uurs vergunning wordt daarna om zes uur de zaal, opgeruimd en met een nieuwe crew, weer voor publiek geopend..." ... taking care of business... Jan Damen - Residence Roosendael " Aan het begin van de jaren '90 komt de R&B, een nieuwe zwarte muziekstroming uit Amerika naar Nederland overgewaaid. Luxor kent al een lange traditie van black music nights en de R&B ligt in het verlengde van deze traditie. Al snel worden de R&B Nights in Luxor ongekend populair en trekken mensen uit het hele land aan, zowel door de grote namen als door de prettige sfeer van de R&B Nights. Acts als Az Yet, Dru Hill, Silk, Adina Howard, Changing Faces en Usher trekken volle zalen..." Jan Damen
Foxy Brown at the Hot Spot...
" Door de enorme druktes die bij de deur ontstaan, vooral als er na een concert weer een nieuwe publiekstroom voor de deur staat om tot vijf uur in Luxor uit te gaan, wordt het rond 1990 noodzakelijk om met deurbeveiliging te gaan werken. Als een van de eerste centra in Nederland wordt er een kogelvrije glazen pui aangebracht, metaaldetectors ingevoerd en staat er een team van ervaren securitymedewerkers aan de deur om het publiek in goede banen te geleiden. We voorzien een zorgelijke ontwikkeling op het gebied van geweld en wapenbezit in het uitgaansleven in het land, en willen eventuele problemen voor zijn. Niemand kan vermoeden dat deze aanpak jaren later van grote invloed is op het verloop der dingen..."
" De uitstraling van Luxor en de stylings van de zaal en overige ruimten worden door styliste Gerda De Kruis om de paar jaar op subtiele wijze vernieuwd en verder ontwikkeld. Steeds is het uitgangspunt: behoud en verbeteren van het monumentale karakter van het gebouw. Een warme, intieme uitstraling gecombineerd met een hoogwaardige, neutrale vormgeving zorgen voor een atmosfeer waar iedereen zich in thuis voelt. Kleurgebruik en materiaalkeuzes worden afgeleid van het bestaande gebouw. Door de neutrale uitstraling kan met eenvoudige middelen telkens een specifieke sfeer in de zaal worden gecreerd."
Hoge gasten... voor een kijkje in het Luxor-gastenboek, bezoek de Saturday Night Club! Rond 1994 ontstaat er financiele ruimte om de zaalcapaciteit uit te breiden van 600 naar zo'n 1000 bezoekers, de sanitaire voorzieningen uit te breiden en de hele electra-installatie te vernieuwen. Zo komt er een goed uitgedacht balkon in de zaal van Luxor: vrije zichtlijnen, niet te aanwezig maar zeer degelijk. Een forse investering, maar vooral de zaaluitbreiding is noodzakelijk om de stijgende kosten van de bands en concerten te kunnen opvangen. Een verstandige investering ook, want nu staan er op sommige avonden zo'n 1200 bezoekers in de zaal, zoals bij de megaproductie van de amerikaanse rockband Van Halen..." " De Luxor Fight Nights worden steeds populairder en drukker bezocht. Sportclubs uit het hele land presenteren graag hun talenten in de ring, vele prominenten uit de sportwereld bevinden zich onder de bezoekers. We maken een combinatie met entertainment - dansacts, vocalisten, MC's en groepen treden op in de boksring. Een zangeres met de naam Ruby (Linda) Estelle treedt zo voor het eerst voor publiek op. Met flinke plankenkoorts staat zij voor een enthousiaste, volle zaal en zingt de prachtige ballad 'Heroes' van Mariah Carey. Een daverend applaus en goedkeurende blikken van de vele vip's vallen haar ten deel. Een paar jaar later is Linda zangeres van de groep T-Spoon en reist de hele wereld rond..." Jan Damen
" De Houseparties in Luxor worden in de loop van de jaren '90 steeds drukker bezocht. De Club Looney Party op de donderdagavond met gevarieerde thema's en prachtige decors, rijk gekostumeerde dansacts en attributen krijgen landelijke bekendheid. Vooral de Ten to Ten-parties, een primeur in het uitgaansleven in Nederland breken alle records: van tien uur s' avonds tot tien uur de volgende ochtend wordt uitbundig gefeest in Luxor. Uiterst creatief worden de feesten gepromoot: zo trekt een karavaan van Egyptische Schonen compleet met kamelen door de stad, worden gigantische aankondigingen op de gevel van Luxor aangebracht en wordt landelijk in de media aandacht aan de Luxor houseparties gegeven..."
DJ Tiesto in Luxor...
" 1997 is tot zover een goed jaar. In het voorgaande jaar is de investering vrijwel terugverdiend, we kunnen grotere concerten boeken en evenementen opzetten. Er zijn verschillende publieksgroepen opgebouwd en de Luxor organisatie en het personeel vormen een effectief en hecht geheel. Uit het hele land komen organisatoren met vraag naar de zaal van Luxor, waardoor er veel en totaal verschillende activiteiten worden geboden. Daarnaast is de Luxor Saturday Night Club ongekend populair in het land, reden voor de NS om een nachttrein naar de Randstad op te zetten.
" 1997 is ook een zorgelijk jaar waar het betreft de toename van agressie en geweld in het uitgaansleven. Zinloos geweld is een groot item, wapenbezit neemt overal in de samenleving toe. Ook aan de deur van Luxor wordt scherp gecontroleerd op drugs- en wapenbezit. Bezoekers bij wie een wapen wordt aangetroffen worden permanent geweigerd, voor onbepaalde tijd. Sinds enige jaren komen regelmatig politiekorpsen uit het land, begeleid door de Arnhemse korpschefs, om te laten zien hoe in Luxor wordt gewerkt op het gebied van de beveiliging. De aanpak wordt alom geprezen en dient als voorbeeld voor vele andere horecabedrijven. De excessen met geweld lijken aan Luxor voorbij te gaan... tot die fatale nacht in augustus 1997..."
" Zodra de rook optrekt en iedereen als vastgenageld aan de grond bij de deuren van Luxor staat - het glas aan de buitenkant is over de hele breedte totaal versplinterd, kogelhulzen en in shock verkerende bezoekers en medewerkers alom. Gedurende een kwartier zijn de portiers van Luxor uitgedaagd, onder vuur genomen, stoeptegels tegen de glazen deuren en enorme consternatie - dringt het als een mokerslag door: dit zou voor Arnhem wel eens teveel kunnen zijn... Gelukkig hebben de kogelvrije deuren het gehouden, er zijn geen slachtoffers hoewel om vier uur in de ochtend de hal vol staat met vertrekkende bezoekers. De volgende ochtend zitten bedrijfsleidster Helen en ik aan het bureau van de burgemeester, die aankondigt maatregelen tegen Luxor te zullen nemen, gezien de ernst van het incident..."
" Gezien de ernst van het incident en om over het hoofd van Luxor heen de andere ondernemers te laten zien dat dit soort incidenten niet getoleerd worden..." spreekt de burgemeester op gewichtige toon in zijn statige kantoor. Tegenover mij bevinden zich de volledig staf van korpschefs en gemeentejuristen, het ziet er somber uit... " Hebben we besloten de nachtvergunning van Luxor permanent in te trekken."
" Aan mijn buro zit een man van achter in de twintig, van Surinaamse afkomst. Voor hem ligt een brief, waarvan hij zegt dat hij hem persoonlijk aan mij wil overhandigen en enige uitleg erbij geven. Als politieman werkzaam in Wageningen, bezoekt hij sinds een jaar of vijf regelmatig Luxor. Nergens voelt hij zich meer thuis dan hier. Hij legt uit, dat hij na het lezen van de berichten in de media over het intrekken van de vergunning van Luxor, een enorme woede in zich op voelde komen. Al die jaren heeft hij gezien, dat er in deze uitgaansgelegenheid niet wordt gediscrimineerd aan de deur en dat de vele nationaliteiten altijd vreedzaam en zonder problemen samen kunnen zijn. In de praktijk van zijn werk maakt hij vaak de andere uitersten mee: allochtonen die worden geweerd uit de horecazaken, vooroordelen ten aanzien van allochtonen bij de ondernemers maar ook in zijn eigen kring van collega's. Luxor is voor hem altijd het toonbeeld geweest van geslaagde integratie... " Het is zo onterecht, dat jullie zo worden aangepakt! Onterecht en onrechtvaardig...Dat wil ik u persoonlijk laten weten!" De man aan mijn buro is zichtbaar geemotioneerd. Bij mij staat het kippevel op de armen en de tranen in de ogen...Bij zijn vertrek geeft de man een ferme handdruk, ik voel een enorme warmte en kracht. Die brief zal ik altijd bewaren... " Jan Damen
" Here's to us, cause we're still here..." zingt Venice op het podium. Venice treedt die avond voor het eerst in Europa op, in een niet volledig uitverkocht Luxor. Nog weinig mensen hebben van deze band gehoord, maar dat zal snel veranderen... Het is 1998, enkele maanden na de ingrijpende veranderingen in Luxor ten gevolge van het schietincident voor de deur van Luxor en het intrekken van de nachtvergunning.
" 1998 wordt een rampzalig jaar. In november '97 is de vergunning ingetrokken, juist voor de drukste maand in het jaar. Alle lopende contracten moeten afgezegd, het personeelsbestand wordt van 20 teruggebracht naar acht vaste medewerkers, die de moeilijke taak hebben over te schakelen van een al dertien jaar bestaande nachtgelegenheid naar een dagprogrammering. Een groot deel van de ervaring en routine verdwijnen met de ontslagen medewerkers en de acht overgeblevenen moeten werken voor zestien. De gemeente eist een forse investering in de toch al kostbare beveiliging van het theater. Inmiddels is er een compleet nieuw camerabewakingsysteem geinstalleerd, met zestien camera's in en rond het gebouw. Door de vele publiciteit is forse imagoschade ontstaan, gevoegd bij de sluitingstijd van twee uur 's nachts valt de omzet met 90 procent terug, een absoluut dieptepunt in het inmiddels veertienjarig bestaan van Luxor. De schade is enorm, in augustus is het exploitatieverlies ongekend opgelopen. Vanaf september begint de dagprogrammering enige vruchten af te werpen en in december is de nachtvergunning weer terug en draaien we een topmaand als nooit te voren. Onvergetelijk zijn de vele blijken van medeleven van de vele bezoekers uit het hele land, die eindelijk na een jaar weer naar hun favoriete nachtgelegenheid kunnen, zoveel enthousiaste en dankbare mensen..." Jan Damen " De Party Marathons in samenwerking met The Opera en Luxor zijn een doorslaand succes. Gedurende 34 uur zijn beide zaken - aaneensluitend - rond de klok volgeprogrammeerd. The Opera voor de daguren en Luxor voor de nachturen. Al jaren gaan het uitgaansleven en de horecazaken gebukt onder het regiem van de sluitingstijden. Zowel Luxor als The Opera hebben talloze malen gelobbied en geprocedeerd om hierin verandering te krijgen. De politiek zwijgt, de horeca is zwaar verdeeld. Als de twee grootste horecazaken in deze stad protesteren we hiermee tegen dit beleid en tonen aan dat er een ruime markt in Arnhem is voor dit soort evenementen en ruimere openingstijden. In totaal komen zo'n zesduizend mensen in die weekends naar Arnhem voor de Party Marathon..." Jan Damen
Luxor krabbelt uit een diep dal, de Nieuwjaarsparty is ongekend druk en succesvol geweest en iets van de financiele druk wordt verlicht, hoewel het jaar wordt afgesloten met een exploitatieverlies van vele honderdduizenden guldens... Het is inmiddels half januari, als het land wordt opgeschrikt door een schietpartij op een discotheek waarbij twee meisjes in Gorinchem om het leven komen. Al dagen zijn in de media de protesten en verontwaardiging om deze zoveelste daad van zinloos geweld te horen en lopen de emoties hoog op...
Jan Damen: " Het is half tien. De avond voor de massale stille tocht en de begrafenis van de twee slachtoffers praten we tijdens de briefing over de tocht van morgen. Bij de briefing is altijd al het personeel van die avond aanwezig in mijn kantoor en wordt een standaardprocedure gevolgd op basis van het veiligheidsplan, zodat iedereen goed is geinformeerd ingeval van incidenten. Iemand zegt: " Gelukkig hebben wij zo'n schietpartij al eens meegemaakt, het zal ons niet meer gebeuren..." Er fluit iets in mijn oren... Ik vraag iedereen nog even te blijven. Met klem wijs ik erop, dat een dergelijk incident altijd en overal kan voorkomen, en dat we ons daar zeer bewust van moeten zijn..."
De fontein op de Grote Markt in Gorinchem, het eindpunt van de stille tocht, verandert in een bloemenzee wanneer de tienduizenden deelnemers er witte rozen en lelies neerleggen. FOTO: ANP
" Op de zestien camera's is het drama dat zich die nacht voor het Luxor Theater afspeelt tot in detail te volgen. Het is 03:45 uur. Verbijsterd kijken we toe, hoe een bezoeker de zaak verlaat, enkele minuten later terug komt lopen, door een van de security's nog buiten de deur wordt tegengehouden en onmiddellijk een vuurwapen trekt. In een reflex schuift Reno de deur voor zijn neus dicht, meteen slaat een kogel in de deurstijl op twintig centimeter van zijn hoofd. De schutter doet een stap terug, vuurt zijn wapen leeg op de glazen deur in de richting van de portiers en neemt de benen... Binnen staan de vier portiers als een muur tussen de deur en het publiek, schouder aan schouder en uiterst beheerst. Er vallen geen slachtoffers... maar de impact is enorm.
In de maanden na deze tweede aanslag op het Luxor Theater wordt allengs duidelijk, dat de kans op overleven voor Luxor uiterst gering is. Pogingen om het centrum aan de gemeente Arnhem over te dragen lopen op niets uit, er is geen belangstelling, zo wordt meerdere keren meegedeeld. Op 1 december 1999 wordt, na ruim 15 jaar te hebben bestaan, tengevolge van de exploitatieverliezen het cultureel centrum Luxor Theater definitief gesloten.
THE END
EPILOOG
" In november 2000 ligt er een compleet plan, Luxor Formule 2000, met een marktanalyse, exploitatieopzet, financieringsbegroting en bouwtekeningen. Uitgangspunten van het plan zijn renovatie van de monumentale elementen van het gebouw, een daghorecafunctie en een evenementenfunctie voor de avonduren, waaronder een twintigtal popconcerten per jaar. Het plan wordt aangeboden aan burgemeester Paul Scholten, Cultuurwethouder Bouman en Wethouder Financien Lenferink. In de navolgende maanden worden besprekingen gevoerd met ambtenaren van Cultuur en Lenferink, eind 2001 wordt het pand aangekocht door de Gemeente. Inmiddels heeft de Gemeente het plan opgevat om in Luxor een gesubsidieerd poppodium te vestigen..." Jan Damen
In de loop van 2005 wordt door de gemeenteraad euro 9,5 miljoen ter beschikking gesteld voor renovatie, verbouwing en exploitatie van Luxor als breed poppodium. Het pand is dan al van binnen volledig 'gestript', dat wil zeggen dat al het vergane en gemoderniseerde interieur is verwijderd. Er ligt een ambitieus verbouwingsplan klaar, echter ten aanzien van de exploitatie is de meerderheid van de raad voor een 'commerciele', bedrijfsmatig verantwoorde wijze van exploiteren. Volgens wethouder van Cultuur Rob Gast zijn er echter geen gegadigden voor commerciele exploitatie van het poppodium. Inmiddels hebben zich bij Jan Damen een vijftal geinteresseerden voor Luxor gemeld, waarna deze het voortouw neemt partijen met elkaar in contact te brengen. Ondernemer Khalid Oubaha dient een globaal ondernemingsplan in, het college geeft echter de voorkeur aan exploitatie door een onafhankelijke stichting, gesubsidieerd door de gemeente.
Op basis van ambtelijke adviezen wordt commerciële exploitatie afgewezen. Als argument tegen commercie wordt aangevoerd, dat eerdere commerciële exploitatie van Luxor heeft aangetoond, dat dit geen haalbare kaart is (!). In januari 2006 wordt door de gemeenteraad besloten Luxor in de stichtingsvorm te gaan exploiteren. Voor rekening en risico van de gemeente Arnhem. De kosten voor de Arnhemse burger bedragen inmiddels zestien miljoen euro. Wordt vervolgd...
2005 - Luxor in afwachting van betere tijden...
'I'm just sitting here, watching the wheels go round and round, I really love to watch them roll, no longer riding on the merry-go-round, I just had to let it go...'
In de loop der jaren hebben voor Luxor gewerkt (en velen onmisbaar!):
Meer weten over de toekomst van Luxor? Klik hieronder:
Meer weten over Jan Damen? Klik hieronder:
|